Co to jest stopa cukrzycowa?
ZESPÓŁ STOPY CUKRZYCOWEJ to przewlekłe powikłania cukrzycy będące wynikiem zaburzeń układu naczyniowego, układu nerwowego oraz podatności na infekcje bakteryjne.Powikłania te dotyczą uszkodzenia nerwów - neuropatii cukrzycowej
i naczyń krwionośnych (zarówno drobnych - mikroangiopatii, jak
i dużych tętnic – makroangiopatii), mięśni, skóry oraz kości stopy, a są przyczyną zaburzeń czucia i temperatury w obrębie stóp, ograniczenia ruchomości stawów oraz zaburzeń ukrwienia. Nieleczony zespół stopy cukrzycowej może doprowadzić do amputacji kończyn. Stopa cukrzycowa dotyczy od kilku do kilkunastu procent diabetyków i jest znaczącym problemem zdrowotnym, socjalnym i ekonomicznym na całym świecie.
i naczyń krwionośnych (zarówno drobnych - mikroangiopatii, jak
i dużych tętnic – makroangiopatii), mięśni, skóry oraz kości stopy, a są przyczyną zaburzeń czucia i temperatury w obrębie stóp, ograniczenia ruchomości stawów oraz zaburzeń ukrwienia. Nieleczony zespół stopy cukrzycowej może doprowadzić do amputacji kończyn. Stopa cukrzycowa dotyczy od kilku do kilkunastu procent diabetyków i jest znaczącym problemem zdrowotnym, socjalnym i ekonomicznym na całym świecie.
Według danych Międzynarodowej Grupy Roboczej ds. Stopy Cukrzycowej:
50-60% wszystkich nieurazowych amputacji kończyn dolnych dokonuje się u Pacjentów z problemami cukrzycowymi!
85% amputacji kończyn dolnych u diabetyków jest poprzedzonych owrzodzeniem stóp!
4-10% diabetyków cierpi na owrzodzenie stóp!
80% owrzodzeń stóp jest następstwem urazu zewnętrznego – najczęściej źle dobranego obuwia!
Przyczyny doprowadzające do owrzodzeń stóp cukrzycowych
Diagram: powikłania w cukrzycy
Efektem neuropatii jest ograniczenie czucia dotyku, bólu i temperatury w obrębie stóp. Chory nie zdaje sobie nawet sprawy z tych ograniczeń.
Zmiany zwyrodnieniowe nerwów prowadzą do zaników mięśni i deformacji stóp. Zniekształcenia te przyczyniają się do zmian nacisku, uszkodzeń struktur stopy, jak również do powstawania odcisków i modzeli. Obniżona odporność sprawia, że szczególnie łatwo i szybko może dochodzić do infekcji i zakażeń.
Nieumiejętne usuwanie modzeli również może prowadzić do powstania owrzodzenia. U diabetyków szczególnie łatwo dochodzi do zakażenia owrzodzenia. Jeżeli owrzodzenie jest długotrwałe i nieodpowiednio leczone, może ono prowadzić do rozwoju ropowicy i tym samym grozi amputacją palców, całej stopy, niekiedy podudzia, a nawet uda.
Zmiany zwyrodnieniowe nerwów prowadzą do zaników mięśni i deformacji stóp. Zniekształcenia te przyczyniają się do zmian nacisku, uszkodzeń struktur stopy, jak również do powstawania odcisków i modzeli. Obniżona odporność sprawia, że szczególnie łatwo i szybko może dochodzić do infekcji i zakażeń.
Nieumiejętne usuwanie modzeli również może prowadzić do powstania owrzodzenia. U diabetyków szczególnie łatwo dochodzi do zakażenia owrzodzenia. Jeżeli owrzodzenie jest długotrwałe i nieodpowiednio leczone, może ono prowadzić do rozwoju ropowicy i tym samym grozi amputacją palców, całej stopy, niekiedy podudzia, a nawet uda.
Trzeba pamiętać, że na rozwój stopy cukrzycowej narażony jest każdy Pacjent chorujący na cukrzycę. Czynnikami sprzyjającymi rozwojowi stopy cukrzycowej są m.in: złe wyrównanie metaboliczne cukrzycy, starszy wiek Pacjenta, pale nie tytoniu, zniekształcenia stopy. Co ważne – rozwojowi tego schorzenia można zapobiec. Dlatego tak ważna jest profilaktyka, której jednym z podstawowych elementów jest wczesne wykrycie zaburzeń czucia oraz edukacja Pacjenta, m.in. w zakresie samokontroli stóp. Deformacje stopy mogą i powinny być korygowane przez zastosowanie odpowiednich wkładek do obuwia.
Strefy zagrożone owrzodzeniami u diabetyków.
Strefy zagrożone owrzodzeniami u diabetyków.
Strefami szczególnie zagrożonymi wystąpieniem owrzodzenia u diabetyków jest podeszwowa strona stopy, pięta, miejsca pod główkami kości śródstopia, paluch.
